LÀM CHỦ CÔNG CỤ KỸ THUẬT SỐ VÀ KỸ THUẬT SÁNG TÁC MANGA
Manga đã trở nên phổ biến trên khắp thế giới nhờ những tác phẩm đi vào huyền thoại như Dragon Ball, One Piece hay Naruto. Chính vì vậy, rất nhiều bạn trẻ muốn học vẽ để tự tay sáng tác manga của riêng mình. Manga có những quy tắc riêng với lối vẽ mang đậm nét truyền thống. Nhưng ngày nay, máy tính đã giúp quá trình sáng tác trở nên dễ dàng, hiệu quả hơn nhiều. Chỉ cần chọn công cụ phù hợp, bạn có thể nhanh chóng cho ra đời bộ manga chất lượng. Đồng thời tận dụng tối đa sức mạnh của công nghệ số.
Trong bài viết này, hãy cùng Store Phan Thị tìm hiểu cách chọn thiết bị và phần mềm cần thiết. Cũng như kỹ thuật sáng tác manga ấn tượng.
Manga: Khi công nghệ tiếp sức cho thể loại truyền thống
Manga, còn gọi là truyện tranh Nhật Bản, là hình thức kể chuyện đã tồn tại hàng trăm năm. Vì vậy, chúng sở hữu nhiều quy tắc và phong cách rất đặc trưng. Cho đến nay, nhiều mangaka vẫn sáng tác manga bằng kỹ thuật truyền thống. Thường chỉ với bút chì và bút mực chuyên dùng cho đi nét.
Tuy nhiên, do sự phổ biến của manga trên toàn cầu, tốc độ sáng tác ngày càng nhanh hơn. Và công cụ máy tính cũng ngày càng dễ sử dụng hơn với họa sĩ.
Bảng vẽ điện tử: Công cụ có thể tùy chỉnh linh hoạt cho sáng tác manga
Nhiều người mới học vẽ cũng lấy cảm hứng từ manga để luyện vẽ. Và họ đôi khi muốn lưu giữ những tác phẩm đầu tay, hoặc chia sẻ chúng lên mạng xã hội. Trong trường hợp này, bảng vẽ điện tử trở thành trợ thủ đắc lực. Chúng giúp bạn vẽ nhanh hơn, và lưu tác phẩm dưới định dạng máy tính để dễ dàng chia sẻ với nhiều người.
Tuy nhiên, dù là họa sĩ giàu kinh nghiệm trong lĩnh vực sáng tác manga hay mới vào nghề, việc tập làm quen với bút cảm ứng hoặc phải phối hợp tai-mắt thiếu tự nhiên (mắt theo dõi màn hình máy tính thay vì chuyển động của tay khi vẽ theo cách truyền thống) là một trở ngại thực sự khi sử dụng công cụ này.
Chọn đúng bảng vẽ là vô cùng quan trọng. Mục đích để tránh cảm giác choáng ngợp trước hàng loạt kỹ thuật vẽ mới cần phải học. Ví dụ, với bảng vẽ điện tử như Graphic World, bạn có thể đặt tờ giấy lên trên bề mặt bảng vẽ, rồi vẽ bằng bút cảm ứng. Thiết bị sẽ phát hiện chuyển động và độ nghiêng của bút cảm ứng, cho phép bạn vẽ trên giấy giống như khi sử dụng bảng vẽ truyền thống. Bảng vẽ cho phép bạn tận dụng lợi thế của vẽ kỹ thuật số qua phím tắt và tùy chọn của phần mềm vẽ, đồng thời vẫn giữ được cảm giác cầm bút tự nhiên, thoải mái. Vì vậy, bảng vẽ được khuyến nghị cho sáng tác manga – loại hình nghệ thuật sử dụng nét vẽ đơn giản, nhưng đòi hỏi độ chính xác và tốc độ cao.
Phần mềm vẽ gần như bắt buộc phải có
Nếu chuyển sang vẽ kỹ thuật số, bạn cần chọn phần mềm vẽ phù hợp để sáng tác manga. Phần mềm vẽ giúp bạn sáng tác manga nhanh hơn nhờ vào hệ thống phân lớp. Bạn tạo storyboard trên lớp thứ nhất, vẽ trên lớp thứ hai, lọc nét trên lớp thứ ba.
Khi biết cách sử dụng lớp, chẳng hạn như điều chỉnh độ trong suốt của từng lớp, bạn sẽ tiết kiệm được rất nhiều thời gian trong từng công đoạn sáng tác.
Ngoài ra, với phần mềm chuyên dùng cho sáng tác truyện tranh như Clip Studio Paint hay Krita, bạn sẽ có khung truyện, khung thoại, và bố cục định sẵn. Chúng giúp đẩy nhanh công đoạn dàn trang.
Cuối cùng, các mangaka thường dùng công cụ truyền thống để tạo hiệu ứng đen trắng cho manga. Công cụ đặc biệt này được gọi là screentone. Chúng tạo nên sức cuốn hút của manga, thường in sẵn trên giấy, sau đó cắt bằng dao rọc giấy, rồi dán lên bức vẽ để tạo hiệu ứng chuyển sắc dựa trên thang độ xám (thang độ xám càng nghiêng về màu trắng thì màu sắc mà nó thể hiện sẽ càng nhạt, và ngược lại), và thậm chí để thêm cảnh background có sẵn.
Screentone đóng vai vai trò quan trọng trong thế giới manga. Và giờ đây đã có phiên bản kỹ thuật số. Nhờ vào phần mềm vẽ và thư viện trực tuyến, bạn có thể sở hữu hàng trăm screentone không đụng hàng. Và nếu muốn mua chúng dưới dạng giấy, bạn sẽ tốn cả gia tài. Phần mềm trở thành trợ thủ đắc lực, miễn là bạn chọn phần mềm phù hợp với nhu cầu.
Quy trình sáng tác manga
Khác biệt so với truyện tranh
Manga là truyện tranh Nhật Bản không hơn không kém. Nhưng chúng có nhiều khác biệt so với truyện tranh phương Tây, cả cấu trúc lẫn phong cách vẽ. Trước hết, cách xây dựng kịch bản manga hoàn toàn khác với truyện tranh phương Tây. Truyện tranh phương Tây có đầy đủ phần mở đầu, phần giữa, và phần kết thúc câu chuyện. Trong khi đó, manga lại được phát hành thành nhiều tập, mỗi tập gồm nhiều chương. Nhờ vậy, câu chuyện kéo dài vô tận như một số series phim hoạt hình hoặc truyện tranh Mỹ.
Điểm khác biệt lớn thứ hai là hướng đọc từ phải sang trái. Người chưa quen cảm thấy hơi bất ngờ khi thấy phần cuối truyện nằm trên trang bìa trái. Bên trong tập truyện cũng vậy. Khung hình và khung thoại được đọc theo chiều ngược lại với truyện tranh Pháp-Bỉ.
Cuối cùng, kỹ thuật vẽ khác nhau “một trời một vực.” Trong khi truyện tranh phương Tây – nhất là tiểu thuyết đồ họa theo phong cách tả thực – chú trọng vào màu sắc và tiểu tiết, thì manga lại đi theo hướng khác. Các mangaka hiếm khi đi sâu vào miêu tả chi tiết.
Hầu hết manga được xuất bản dưới dạng đen trắng. Phong cách đặc trưng này đã trở thành tiêu chuẩn trong ngành. Vì đối với nhiều bộ manga, nó đáp ứng nhu cầu sản xuất khối lượng lớn. Các chương được phát hành với tốc độ chóng mặt trên tạp chí với số lượng hàng triệu bản. Mangaka ngày càng được trợ lý hỗ trợ nhiều hơn trong việc minh họa manga.
Viết kịch bản
Muốn sáng tác manga, trước hết bạn cần xây dựng kịch bản và tình tiết truyện. Sau đó mới bắt đầu đi nét phác thảo đầu tiên. Như đã đề cập trước đó, manga không có phần mở đầu hay kết thúc câu chuyện. Manga thường bao gồm nhiều tập. Mỗi tập chỉ là nội dung bổ sung để làm phong phú thêm mạch truyện và thúc đẩy diễn biến câu chuyện. Vì vậy, hãy sáng tác manga như thể bạn đang viết một bộ truyện dài tập. Nếu phải xác định dàn ý chính để biết mình đang đi đến đâu, bạn có thể chừa chỗ cho ứng biến. Vì manga không bị giới hạn bởi số trang cố định. Bạn cần duy trì tính nhất quán giữa các tập. Viết chúng liền mạch để độc giả không bị mắc kẹt giữa chừng khi đọc đến cuối tập truyện.
Dàn trang
Bạn cần nắm vững kỹ thuật dàn trang để sáng tác manga dễ dàng hơn. Muốn sáng tác một bộ manga dễ đọc, bạn cần tính toán vị trí của khung hình, khung thoại trên từng trang truyện. Tưởng tượng bạn muốn lồng ghép tình tiết đi kèm với bức vẽ gây bất ngờ cho người đọc. Khi đó, hãy dàn trang sao cho độc giả phải lật trang mới thấy bức vẽ đó. Nếu bạn không chú ý đến chi tiết này, và đặt bức vẽ trên trang bên trái (đừng quên manga được đọc từ phải sang trái), thì khi độc giả đọc trang bên phải, họ sẽ vô tình nhìn thấy bức vẽ được dùng để tạo bất ngờ, và yếu tố bất ngờ sẽ không còn nữa.
Tương tự, trong manga, bức vẽ trải dài trên hai trang là khá phổ biến. Sẽ thật đáng tiếc nếu bạn dàn trang không hợp lý, khiến bức vẽ bị cắt đôi nếu in trên hai mặt của cùng một trang. Để tránh những bất tiện trên, bạn nên sắp xếp trực tiếp các thành phần trong kịch bản lên trang truyện để sau này đặt bức vẽ đúng chỗ. Việc kết hợp hoàn hảo mọi thứ với nhau đôi khi khá phức tạp. Và đó là lý do vì sao trong nhiều truyện tranh Nhật Bản, chúng ta thường thấy trang chuyển tiếp ở đầu hoặc cuối chương, thường là trang trắng, hoặc đôi khi chỉ là hình minh họa nhỏ ở cuối trang.
Phân khung
Sau khi dàn trang kịch bản xong, bạn bắt tay vào phân khung. Nếu truyện tranh phương Tây được chuẩn hóa với 3 – 4 hàng khung hình chữ nhật hoặc hình vuông, thì manga mang lại nhiều tự do hơn với khung hình đa dạng, không chỉ hình chữ nhật mà còn cả hình xiên. Và ngay cả khi áp dụng nguyên tắc tối đa 4 hàng dọc, bạn vẫn có thể thoải mái vượt qua con số này. Đặc biệt khi muốn kết thúc một tập truyện mà không phải thêm quá nhiều trang.
Khung hình chữ nhật được sử dụng nhiều nhất trong manga, đặc biệt cho cảnh đối thoại đơn giản. Khung hình xiên thường được sử dụng để tạo cảm giác chuyển động. Đặc biệt trong cảnh chiến đấu, hoặc khoảnh khắc bộc lộ cảm xúc mãnh liệt.
Đừng ngại chia cảnh hành động thành nhiều khung hình nhỏ như thể bạn đang chụp từng khung hình của một đoạn phim. Khung hình xiên nhỏ sẽ đồng nghĩa với những hành động nhanh và cụ thể. Khung hình chữ nhật lớn miêu tả phong cảnh, hoặc thể hiện khoảnh khắc kéo dài về mặt thời gian. Ngoài ra, không khó để bắt gặp khung hình trải dài trên 1 – 2 trang nhằm nhấn mạnh tầm quan trọng của một phân cảnh cụ thể.
Khi chia khung, phải xem xét khung hình dưới góc độ tổng thể. Bạn có thể kết hợp khung hình lớn nhỏ theo bố cục mà người mới nhìn vào có thể thấy khá ngẫu hứng, nhưng thực tế lại giúp truyền tải cảm xúc và làm nên sức sống. Điều khó có thể đạt được trong truyện tranh truyền thống vốn thiên về ảnh tĩnh.
Vẽ storyboard
Tiếp đến là công đoạn vẽ storyboard. Đây là lúc họa sĩ bắt đầu cầm bút lên vẽ nhân vật. Và đây cũng là thời điểm thích hợp để họ thỏa sức sáng tạo và hoàn thiện kịch bản bằng cách thêm hình vẽ hoặc đoạn hội thoại. Cần hiểu rằng storyboard là nền tảng cho bản vẽ hoàn chỉnh, đồng thời cho thấy trước manga của bạn sẽ trông như thế nào. Vẽ nhân vật trong storyboard tuy đòi hỏi phải tôn trọng tỷ lệ cơ thể. Nhưng biểu cảm trên khuôn mặt cần đơn giản thôi. Và không nên quá tập trung vào chi tiết như phụ kiện hoặc background. Bạn có thể vẽ storyboard ngay trên trang truyện đã chia khung sẵn để kiểm tra xem dàn trang đã hợp lý hay chưa trước khi vẽ và lọc nét.
Vẽ và lọc nét
Mọi thứ đã sẵn sàng, việc cần làm lúc này là hoàn thiện tác phẩm. Manga có phong cách vẽ khá đặc trưng với đường nét đơn giản. Do đó, nó có vẻ dễ tiếp cận ngay cả với người mới học vẽ. Trên thực tế, muốn học vẽ manga, bạn không nhất thiết phải theo học trường mỹ thuật. Đặc biệt khi đã có sự hỗ trợ của họa sĩ giàu kinh nghiệm. Tuy nhiên, nắm vững kiến thức cơ bản về hội họa vẫn là một lợi thế lớn. Bởi nó giúp bạn hiểu rõ về phối cảnh, và vẽ minh họa dễ dàng, đẹp mắt hơn, rồi từ đó phát triển phong cách riêng.
Một khi đã vẽ thông thạo, hãy cầm bảng vẽ điện tử lên. Sau đó, với phần mềm và cọ vẽ phù hợp trong tay, bạn bắt đầu làm việc với storyboard để thể hiện các bức vẽ một cách chi tiết hơn. Ưu điểm của bảng vẽ điện tử là bạn có thể sử dụng lớp (layer) để vẽ chồng lên storyboard trong phần mềm. Cách làm này giúp bạn tiết kiệm thời gian, đặc biệt khi sở hữu bảng vẽ như Graphic World. Nó cho cảm giác như vẽ trên giấy. Cuối cùng, đổi cọ vẽ sang bút marker kỹ thuật số, rồi lọc nét để bức vẽ trở nên sạch đẹp, đường nét chính xác. Không cần tô màu, tác phẩm của bạn đã hoàn thành. Tác phẩm vẽ theo phong cách manga thường sẽ được xuất bản dưới dạng đen trắng.
Ngày nay, bất kỳ ai cũng có thể sáng tác manga
Manga là một loại hình nghệ thuật truyền thống. Nhưng bất kỳ ai cũng có thể sáng tác, miễn là nắm vững kỹ năng vẽ cơ bản. Và tuân thủ chặt chẽ cách sắp xếp bố cục bản vẽ. Hơn nữa, bảng vẽ và phần mềm vẽ giờ đây trở thành công cụ hỗ trợ đắc lực. Giúp sáng tác manga hiệu quả hơn, và đưa chúng đến với đông đảo độc giả. Tất cả những gì bạn cần làm là kiên trì rèn luyện. Và biết đâu một ngày nào đó, tác phẩm của bạn được nhà xuất bản lớn để mắt đến.
Nguồn: iskn
Mời bạn tham khảo sản phẩm bảng vẽ tại Store Phan Thị
